Hôm qua

Hôm qua 29/4, hết giờ làm việc tự nhiên nhớ mấy thằng bạn cùng dân bắc vào sống ở đây như mình. Mấy đứa cơ quan rủ đi nhậu nhưng không đi, gọi điện rủ mấy thằng tụ tập để nhớ lại cái thời xưa và cũng là kỷ niệm ngày 30/4 đó. Còn 6 thằng mà cũng chỉ tụ tập được 4, thằng thì bận đi với đoàn đại biểu quốc hội, thằng thì bận nhậu với anh em cơ quan trên Chân đồi. Ngồi ở quán Festival bên dòng Hương giang thật yên tĩnh và đẹp, người vắng nên phù hợp với những tâm tình của kỷ niệm. Chuyện trò cứ loanh quanh ngày này cách đây 35 năm chúng mình đang làm gì ? Thằng Tú nói tao đang mặc áo quân cảnh ở Huế, nó đi lính năm 73 mà. Hạnh thì đang ở tây, công nhân kỹ thuật ở Bungari. Mình thì đang bốc vác ở công trường xây dựng Lăng bác vì ngày đó huy động sinh viên Đại học lao động mà. Chuyện cứ thế mà nở theo những cốc, những ly bia. Cười, nói, nhưng có vẻ không vui khi nghĩ về ngày đó. Ngày mà báo đài suốt ngày ra rả là giải phóng, giải phóng, nhưng cảm nhận chung là nội chiến chứ giải phóng ai ? Thấy cuộc sống sao lý tưởng bế tắc, mình còn không thông thì làm sao nói con cháu. Cái kiểu tuyên truyền lặp đi lặp lại toàn trống rỗng kêu to hay ăn mày dĩ vãng. Hic hic.

Chuyện hồi cũng vãn, đang ngắm mấy em lượn lờ quanh đấy thì thấy thằng em bạn trong quán bước ra , gọi nó mà nó ngạc nhiên và vui mừng vì thấy mấy ông anh thưở xưa mà lại ngồi vào ngày này. Nó ngồi luôn và có vẻ phục lắm, lại nhắc chuyện xưa. Nào cùng mấy anh tụ tập nhảy đầm, nào là đáng lẽ làm em rể.....cứ thế mà ca ngợi, cứ tấm tắc khen mấy anh. Chuyện chặp lại lái sang đất Huế, nhắc lại Mậu thân dân mình chết nhiều do tàn sát của quân ta, nên sau này năm 75 nghe giải phóng về là tất cả bỏ chạy hết. Chuyện cộng sản giết người cũng như thảm sát Mỹ lai ấy, chẳng qua chưa có điều kiện công khai thôi. Thế là cãi nhau, là tranh luận...hahaha. Hạnh nói chuyện chiến tranh không thể nói hết được đâu, nhiều khi bắt tù bình mà không có điều kiện giữ được là phải nhắm mắt bắn đó. Nó kể chuyện hồi đánh Campuchia, nó cũng đoàn quân đang tiến về Nongpenh. Trên đường tiến thì bùm 1 phát, 1 chiếc cháy luôn. mấy thằng trên xe chết cháy. Đoàn quân dừng lại và truy bắt. không thấy ai, chỉ thấy mấy người già, phụ nữ trẻ em. Lùng sục không thấy nên lại tiếp tục đi, nhưng mới ra đường thì lại bùm 1 phát. Hai chiến sĩ nữa chết, quay lại và cũng chỉ có mấy người đó. Quây lại và chờ Tiểu đoàn trưởng, báo cáo xong và xác định không có ai ngoài nhóm này. Tiểu đoàn trưởng lệnh phải tiêu diệt, không ai dám bắn. Mắng mỏ và thuyết phục là chỉ họ thôi, biết họ đấy nhưng thấy không súng ống thì ai dám làm. Tiểu đoàn trưởng cho gài mìn quanh ngôi nhà và nhốt họ trong đó và lệnh tiểu đội phải bấm nút. Cả tiểu đội còn lại 4 thằng nhưng không thằng nào dám bấm nút. Cuối cùng vì lệnh và không thằng nào dám can đảm một mình nên cả 4 bàn tay của 4 thằng cùng chồng lên nút bấm và nhắm mắt hô 1,2,3 Bùm. Họ chết hết và đoàn quân lại tiếp tục lên đường. Nghe kể mà tôi cứ như trong mộng, sự khắc nghiệt của chiến tranh là thế ư? Mình cũng đi bộ đội mà chưa bao giờ chiến đấu để biết sự tàn khốc là thế đó. Tiểu đoàn trưởng đó là Mai Hồng Quang gì đó, tên rất đẹp và anh hùng.Thế mà Hạnh còn phải kéo quân sang đánh Trung quốc ở Biên giới nữa và lại làm lính của anh Quang, nhờ có anh Quang mà Hạnh không chết. Sau này anh Quang xuất ngũ và bị vợ cắm sừng, anh đánh tay quan chức gì đó một trận và bị huyện đó vu cho. anh phải bỏ xứ lên Lạng sơn lấy vợ và đi buôn lậu là chủ yếu. Buôn thì có vợ rồi nhưng anh như bảo kê, thấy hàng của anh là lơ cho chứ không tối đến là anh trùm khăn đi đấm cho mấy thằng bắt hàng thừa sống thiếu chết. Đặc biệt anh chỉ đấm vào mỏ sưng vù mới thôi. Hehehe. Hạnh còn kể, hắn sống cùng với Thái Văn Minh, thằng húc xe tăng vào Dinh Độc lập nữa. Lúc báo công thì thằng khác hưởng, do Đại đội trưởng không nhớ. Nó còn kể Thận , Đại đội trưởng nhưng nhát nhất. Thấy xe bị bắn cháy ngoài QL là chuồn ra sau luôn. Chẳng qua là Đại đội trưởng nên lên cắm cờ lúc đấy thôi.

          

Chuyện cứ thế nổ như ngô rang, cả bọn cứ tròn mắt nghe Hạnh kể. Thằng cũng có duyên kể chuyện, hèn gì con gái vẫn chết với nó. Hahaha. Mấy em phục vụ vào đưa đẩy, cả bàn lại rộn ràng lên. Chuyện vui, tiếu lâm, những lời có cánh lại bay rào rào. Mãi đến 11g mới tan cuộc nhậu, ai về nhà đấy mà vẫn hẹn ngày nào đó tụ tập nhé. Đúng là đã lâu không gặp vào ngày kỷ niệm nên thằng nào cũng vui vui.

Mùa Đại hội

Thế là lại sắp Đại hội Đảng các cấp. Cả năm nay lại chỉ tập trung vào Đại hội, cả năm chỉ  ngóng ai đi, ai ở, ai lên. Hahaha, nhớ lại cách đây 10 năm, thằng bạn mình cũng được dự Đại hội ở Thành phố . Lần đầu tiên đi dự Đại hội cấp trên nên nó cũng hồi hộp cũng nhiều kỳ vọng lắm. Nhà mình thì Ba, anh , chị đều đã được dự Đại hội các cấp cao hơn rồi và hình như cũng mấy lần rồi nhưng cũng chẳng thấy nói gì không khí hay dở gì cả ? Chỉ nghe ghế này ông này, ghế kia ông nọ không à . Sau đại hội mình hỏi nó sao ? Hay không ? Có đóng góp được gì cho Đại hội nào ? Nó cười cười, rủ đi nhậu. Ba thằng ngồi tào lao ở vỉa hè ngắm người qua đường, sau khi nâng mấy ly nó chậm rãi nói : Đại hội gì mà chán kinh, chẳng có một cái gì mới. Toàn là văn bản cũ soạn lại, người đọc cứ đọc, người nghe cứ thờ ơ. Tất cả chỉ tập trung nhân sự, thăm dò trước sau mới đưa ra bầu bán. hic hic. Các tham luận phát biểu đều bố trí và toàn lên báo cáo thành tích ngành mình chứ có gì đâu. Qua dự đại hội tao mới thấy thương dân mình. Tao định lên phát biểu mà thấy cũng ngại, phát biểu đúng tâm mình thì liệu có làm được gì không? Phát biểu kiểu ủng hộ thì mình không làm được. Hình thức , hình thức kinh khủng, chẳng có nội dung nào thiết thực cho dân đâu.Từ đại hội này tao suy ra đại hội cấp trên cũng vậy, chi phối hết, thành công hết cho mà xem. Ai dự cũng biết nhưng chẳng ai nói gì đâu, chỉ ra ngoài mà than "vũ như cẩn" thôi. Bọn tôi cũng chẳng nói gì và lai rai nói chuyện gái.

Năm năm sau nó lại đi dự đại hội, tôi hỏi lần trước đã thấy rồi thì lần nay đi làm gì, nó cười cười và nói. Đến để xem bọn nó diễn xem có gì mới không? Hahaha. Sau đại hội nó kéo bọn tôi đi nhậu mà kể mà bình, tôi cũng chẳng ham nghe nhưng đến đoạn nó kể thằng cạnh nó nói chuyện mà tôi phì cười. Vào đại hội bắt đầu chào cờ và hát quốc ca, hết Quốc ca là hát Quốc tế ca. Vừa hát Quốc tế ca mà cái thằng cạnh nó thì thào, cả thế giới bây giờ chỉ 4 nước hát bài này thôi nhé. Đến đoạn "vùng lên hỡi các nô lệ ở thế gian" thằng đấy lại lầm bầm, tự nhiên cứ nhận làm nô lệ, làm chủ không chịu làm lại cứ thích làm nô lệ, đúng là bệnh hoạn. Hahaha. Hay thật. Đúng là hiện chỉ có 4 nước Việt nam, Trung quốc, Cu ba và Bắc Triều tiên là còn Hát Quốc tế ca và đi theo con đường CS, cũng tại 4 nước này người dân ít có quyền nhất và là những nước nghèo nhất. Quá đúng.

Về nhà nằm không ngủ được mà bật cười khi nhớ lời của thằng bạn tâm sự, tao đâu có máu vào Đảng. Hồi mẹ tao nói con phải phấn đấu đi chứ, tao nói là nhà mình ai cũng đảng viên hết thì phải có người ngoài chứ? Sau này có làm sao thì đi học tập hết thì cũng phải có người ở ngoài mà bới xách chứ? tao bị ông già mắng cho một trận là nói phản động, là theo Goobachop,  nhưng sau ông nói tùy mày,  nhưng ba nghĩ chỉ CS mới có cho đi học tập thôi chứ họ thì không đâu, vì lý thuyết đấu tranh giai cấp chỉ có ở ta và chỉ ta thôi.

Rồi cuối cùng nó cũng vào, vì nó phải vào. Hic hic

 

Lan man

Hôm qua về quê chạp Họ, nói là chạp chứ thật ra về là ăn chứ có cầm cuốc xẻng đi thắp hương làm cỏ đâu, ngày hôm trước họ đã thuê người làm trước cả rồi mà. Ngồi trong nhà thờ thấy cũng như mọi năm, cảnh cũ, con người cũ. Ngó lên thấy cái tường cũ chưa sửa được, vẫn nứt toác. Kế hoạch thì đã có nhưng quyên góp chưa đủ. Nghĩ lại mà cũng buồn, ngày xưa ông nội làm tri huyện cùng anh của ông góp tiền làm nhà thờ. Nhà thờ Họ xây mất 4 năm và vào loại to nhất làng hồi đó. Xây từ năm năm 30 mà đến năm 34 mới khánh thành. Đất  cũng là em ông nội hiến. Vết tích của mấy ông là mấy chứ viết trên tường viết bằng chữ nho. Chữ ông nội mình gầy gầy, chữ ông anh ông nội thì đầy đặn. Tu sửa cũng chỉ sợ mất mấy chữ đi nữa chứ. Ngồi ngắm cấy măng cụt phía sau mà thích thế, cành lòa xòa xuống sát đất, phải chống lên không nó sa xuống. Cả vườn rộng mà chỉ có 1 cây ăn trái xanh um, còn toàn cây ngắn ngày không à. Nhà thờ nên không ai ở, mà có ở thì cũng toàn tạm tạm nên trồng cây lưu niên làm gì. Con cháu toàn ở xa và cũng đâu có quan tâm đến nhà thờ, họ mạc.

                    

 Tự nhiên nhớ năm nào đó, hình như cũng gần chục năm rồi. Bác mình đã hưu trí lâu lâu nhưng ông rất quan tâm đến nhà thờ, họ mạc. Bác với mình cũng chỉ là bác lại, là anh em chú bác với ba mình. Bác nhiều tuổi hơn ba mình nhưng khỏe, mỗi lần ra Huế vẫn đi xe đạp lên thăm ba. Năm đó bác ra đứng làm chạp cho cả Họ và rủ mình hôm sau về cho đông, mặc dù ngày thường bận đi làm mình cũng về với bác. Bác có vẻ vui lắm và nói chuyện lung tung, xã hội nhân tình thế thái. Bác biết mình hồi còn nhỏ ở Hà nội nên cũng thoải mái. Bác hỏi bây giờ thanh niên chúng mày lý tưởng ra sao ? Mình cười, bọn con bây giờ sống và làm việc theo thầy bói thôi. Bác cười lăn ra và nói câu của mày bác có thể lấy ý ra mà viết một bài đó. Bác là dân văn nghệ mà, nhưng cũng làm chính trị nữa và chức cao nhất của bác cũng là hàm thứ trưởng. Rất thông minh và quá đẹp trai nhưng lại con quan nên không thể nào lên cao được. Bác về hưu rồi nên con cháu cũng cứ thoải mái nói. Nói về đa đảng đa nguyên, bác hỏi chúng mày nghĩ sao? Nói thật với bác, con nghĩ cứ như cơ thể con người ấy, chẳng qua quá yếu, bệnh hoạn mới sợ. Yếu nên sợ ra gió đấy mà. Chứ nếu khỏe mạnh, chẳng bệnh tật gì thì nào ngán ai. Con là con chấp các đảng khác ngay. Hahaha, bác cười và nói ra đây thấy con cháu chúng mày suy nghĩ và nói thế bác vui nên ăn cơm được nhiều đó nhé. Thế đó, sau đấy bác ra thêm mấy lần nữa và đều về quê thăm họ mạc, bàn chuyện sửa sang sao, làm ăn sao. Bác đã đi được mấy năm, thọ 93 tuổi. Lúc nằm ở bệnh viện, ông còn rể còn kể chuyện vui, Đồ sơn là của Quốc gia, đồ nhà là của ông bà Ngoại cho. Cô con gái nói anh chỉ có thế, nhưng nhìn bác che tay lên miệng cười khùng khục mà cười mà vui.